Άνω Γραμματικό - Μαυρη Πέτρα


Κατηγορια: Ορειβασία
Μηκος Διαδρομης: 12 χλμ
Χρονος: 3 ώρες (ανάβαση)
Υψημοτερικη διαφ. αναβασης: 950μ.
Βλαστηση: Δάσος οξυάς
Ποσιμο νερο στην διαδρομη: Ναι
Κατασταση εδαφους: Μονοπάτι, δασικός δρόμος.
Δυσκολια: Α
Σημανση: Όχι Χάρτης: Άνω Γραμματικό

Αν και το μονοπάτι διατηρείται ανοιχτό, έχει χρόνια να χρησιμοποιηθεί και μπλέκεται με διάφορους δρόμους για αυτό χρειάζεται αρκετή προσοχή.

Φτάνουμε στο Άνω Γραμματικό μέσω Φλαμουριάς και Αγ. Φωτεινής (στρίβουμε πριν την Έδεσσα) ή περνάμε την Έδεσσα και την λίμνη του Άγρα και στρίβουμε προς Κεδρώνα αρχικά σε άσφαλτο και στην συνέχεια σε χωματόδρομο καλής βατότητας.

Από την πλατεία του χωριού (1) παίρνουμε νερό και ακολουθούμε τον φαρδύ χωματόδρομο που συνεχίζει ΝΔ. Αφού περάσουμε και το τελευταίο σπίτι, 100μ μετά, στρίβουμε δεξιά σε στενότερο δρόμο (2) και κατηφορίζουμε προς ρεματιά ενώ στην συνέχεια τραβερσάρουμε ελαφρά ανηφορικά με ΝΔ κατεύθυνση. Μετά από 1.8 χλμ σε αυτόν τον δρόμο φεύγει αριστερά τρακτερόδρομος που αμέσως βγαίνει σε πολύ μεγάλο λιβάδι-ξέφωτο (3). Διασχίζουμε το λιβάδι βαδίζοντας στον μισοσβησμένο δρόμο και σε λίγο έρχεται από δεξιά και ένας σωλήνας και μπαίνουμε στο δάσος. Το δρομάκι που έχει πατήσει πάνω στο μονοπάτι κατηφορίζει σε ρεματιά, περνά στην απέναντι και συνεχίζει να βαδίζει ελαφρά ανηφορικά σε όμορφο δάσος οξυάς. Μετά από 1 χλμ περίπου ο δρόμος-μονοπάτι κάνει μια απότομη δεξιά στροφή και κατηφορίζει προς ρεματιά 5μ χαμηλότερα (4). Εδώ τον αφήνουμε και ψάχνουμε στο αριστερό πρανές για το μονοπάτι. Μόλις ανηφορίσουμε λίγο διακρίνεται καθαρό καθώς ανηφορίζει με ζικ-ζακ και έχει ξερολιθιά αριστερά-δεξιά. Έχουν πέσει βέβαια κλαδιά και φύλλα και ψηλότερα μισοσβήνει. Εδώ πρέπει να κάνουμε δεξιά και να πλησιάσουμε ρηχό χωρίς νερό ρεματάκι όπου το ξαναβρίσκουμε και λίγα μέτρα ψηλότερα ξεκαθαρίζει και πάλι, περνά το ρεματάκι ανηφορίζοντας Δ και στην συνέχεια στρέφεται Ν. Πλησιάζει άλλη ρεματιά, περνά στην απέναντι όχθη και συνεχίζει ΝΔ. Εδώ είναι αρκετά ασαφές και θέλει προσοχή. Σε λίγο συναντάμε μικρό ρέμα και κινούμενοι είτε στην αριστερή είτε στην δεξιά όχθη του βγαίνουμε στον κεντρικό δασικό δρόμο (5). Ακριβώς απέναντι υπάρχουν καλαμιές. (1 ώρα)

Ακολουθούμε τον δρόμο δεξιά και σε λίγο σε διασταύρωση μπροστά σε μεγάλο λιβάδι-ξέφωτο παίρνουμε το δεξί σκέλος. Σε λίγο μπαίνουμε σε δάσος και κατηφορίζουμε ελαφρά. Αφήνουμε τελικά τον δρόμο και μπαίνουμε μέσα σε λάκα ακολουθώντας υποτυπώδες μονοπάτι (6) και σε λίγο συναντάμε κατεστραμμένο τρακτερόδρομο (7). Δεν τον ακολουθούμε όμως άλλα πιάνουμε την αριστερή πλευρά της ρεματιά και βρίσκουμε το μονοπάτι που εδώ είναι αρκετά φαρδύ, καλυμμένο όμως με πεσμένα κλαδιά και πέτρες. Το μονοπάτι μας βγάζει τελικά σε ξέφωτο (8) και συνεχίζοντας να ανηφορίζουμε δίπλα στο ρέμα το ξαναβρίσκουμε καθώς κατηφορίζει δεξιά περνά το ρέμα και συνεχίζει Δ ασαφές στην αρχή άλλα καθαρό στην συνέχεια. Σε λίγο διασχίζει τον τρακτερόδρομο που αφήσαμε πριν (9) ενώ αριστερότερα στα 10μ περνά ο δασικός δρόμος. Συνεχίζουμε στο μονοπάτι και φτάνουμε στα καλύβια Τσάπου δεξιά ακριβώς από την βρύση (10). (30 λεπτά)

Βαδίζουμε λίγα μέτρα αριστερά ανάμεσα στα καλύβια και βγαίνουμε σε διασταύρωση (11). Εδώ φεύγουμε ΝΔ σε τρακτερόδρομο-παλιό μονοπάτι και ανηφορίζουμε πολύ ομαλά. Τελικά ο δρόμος οδηγεί στην βάση κοιλάδας και εξελίσσεται σε μονοπάτι φαρδύ και πατημένο από ζώα, διασχίζει πευκοδάσος και καταλήγει σε διάσελο αριστερά από την κορυφή Ωρολόγι (14). Εδώ φτάνει και δασικός δρόμος που διακλαδίζεται. Ακολουθούμε το σκέλος που ανηφορίζει Α και μετά από 200μ το αφήνουμε και κόβουμε από μονοπάτι (15) που μας βγάζει σε άλλον δρόμο (16) που έχει πατήσει πάνω στο παλιό μονοπάτι. Από αυτό το σημείο μπορούμε αν θέλουμε να ανηφορίσουμε ελεύθερα προς την κορυφή ακολουθώντας την μακριά (και άχαρη) ράχη. Εναλλακτικά ακολουθούμε τον δρόμο για 1χλμ διασχίζοντας δάσος οξυάς. Στην συνέχεια ο δρόμος βγαίνει πάλι σε ανοικτό μέρος και στο σημείο που περνά μια μικρή ρεματιά και στρέφεται αριστερά φαίνεται δεξιά το μονοπάτι (17). (45 λεπτά)

Ανηφορίζουμε λοιπόν στα όρια του δάσους και φτάνουμε σε διασταύρωση όχι εμφανή (18). Το αριστερό σκέλος μπαίνει μέσα στο δάσος όπου είναι φαρδύ και καθαρό, στην συνέχεια διασχίζει μια βραχώδη πλαγιά κάπως πυκνωμένο και τελικά βγαίνει πάνω σε σέλωμα όπου σβήνει. Αυτό το μονοπάτι συνέχιζε να τραβερσάρει προς 3-5 Πηγάδια. Εδώ πάνω στην ράχη βρίσκουμε κόκκινα σημάδια και κορδέλες που μας κατευθύνουν χωρίς μονοπάτι πάνω στην ράχη. Το δεξί μονοπάτι κινείται αρχικά στα όρια του δάσους και είναι πολύ ασαφές άλλα ψηλότερα ξεκαθαρίζει και διακρίνονται με λίγο προσοχή τα ζικ-ζακ που κάνει σε βραχώδες έδαφος. Σύντομα βγαίνει σε σέλωμα πάνω στην ράχη (19) όπου έρχονται και τα σημάδια. Συνεχίζουμε τώρα να ανηφορίζουμε πάνω στην ράχη και μετά από 20 μ (20) φαίνεται αριστερά το μονοπάτι που αφήνει την ράχη και μπαίνει μέσα στο δάσος. Το βρήκα μισο-σβησμένο στην αρχή του ενώ πιο πέρα χάνεται τελείως. Αυτό το μονοπάτι τραβερσάρει την κορυφή και βγαίνει στο διάσελο μετά από αυτήν. Εμείς συνεχίζουμε να ανηφορίζουμε πάνω στην ράχη σε δύσβατο βραχώδες έδαφος και φτάνουμε τελικά στην κορυφή Μαύρη Πέτρα (21). (45 λεπτά)

Για την επιστροφή περιγράφω μια άλλη διαδρομή που μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε αν θέλουμε να πάμε στα 3-5 Πηγάδια. Κατηφορίζουμε τώρα από την κορυφή και την παρακάμπτουμε από τα Δ ακολουθώντας γιδόστρατα. Σε λίγο περνάμε από την πηγή "Αράπη" (22). Μετά το καλοκαίρι δεν είναι σίγουρο ότι θα βρούμε νερό εδώ. Κατηφορίζουμε τώρα χωρίς μονοπάτι με στόχο το διάσελο που φαίνεται μπροστά μας. Μόλις φτάσουμε στο διάσελο συναντάμε και το μονοπάτι (23) που τραβερσάρει την κορυφή. Από εδώ ξεκινά μια λάκα με Α κατεύθυνση. Εμείς περνάμε στην απέναντι πλευρά και βρίσκουμε άλλο μονοπάτι (Ε4) που έρχεται από του Πύργους. Αρχικά κινείται σε θαμνώδες έδαφος ενώ στην συνέχεια μπαίνει σε δάσος οξυάς όπου κατηφορίζει απότομα με ζικ-ζακ και τελικά συναντά δασικό δρόμο (24). Αν ακολουθήσουμε αυτόν τον δρόμο δεξιά φτάνουμε στην τοποθεσία 3-5 Πηγάδια από όπου μπορούμε να συνεχίσουμε για το χιονοδρομικό και την Νάουσα ή πρός Σέλι . (30 λεπτά)

Εμείς συνεχίζουμε αριστερά και μετά από 3χλμ ανηφορίζοντας ελαφρά φτάνουμε σε σέλωμα πάνω σε ράχη (25). Εδώ είναι η τοποθεσία Μακρυπάδι ένα όμορφο λιβάδι με θέα.. Από την πίσω πλευρά της ράχης βρίσκουμε εύκολα το φαρδύ μονοπάτι που κατηφορίζει απότομα στην αρχή με ζικ-ζακ ενώ στην συνέχεια γίνεται πιο ομαλό διασχίζει υλοτομημένη περιοχή και εξελίσσεται σε δασικό δρόμο. Ακολουθούμε τώρα τον δρόμο για 2χλμ και σε μια δεξιά στροφή του (26) τον αφήνουμε και μπαίνουμε σε τρακτερόδρομο μονοπάτι που ενώνεται με το μονοπάτι της ανάβασης. Εναλλακτικά μπορούμε να κόψουμε σε ένα από τα πολλά γιδόστρατα που καταλήγουν σε ποτίστρα πάνω από τα καλύβια (12). (1 ώρα, 15 λεπτά)